Rendement berekenen

Wat is het rendement op uw vermogen?

Bereken rendement

Kwartaalbericht

Ontvang de actuele beleggingsvisie

Schrijf in

2013: een goed jaar voor de aandelenmarkten

6 januari 2014, WEALTHEON

Het is duidelijk: in 2013 toonden de meeste aandelenmarkten aantrekkelijke resultaten wat te danken was aan het bescheiden wereldwijde herstel. Voor de overige beleggingscategorieën, met vooral goud dat meer dan een kwart van zijn waarde moest inleveren, gold evenwel niet hetzelfde beeld.  Sleutelwoord voor 2013 is “tapering”!

Aandelen

Annus mirabilis, een wonderlijk jaar. Het lijdt geen twijfel dat 2013 een goed jaar voor de aandelenmarkten was. En wanneer we de laatste twaalf maanden bekijken, constateren we tal van gebeurtenissen die de situatie een totaal andere wending hadden kunnen geven. Ten eerste is er de fiscal cliff in de VS: niet opgelost maar uitgesteld. Kort daarna was Cyprus aan de beurt. Ze was misschien wel snel vergeten, maar deze fameuze bail- in was nooit eerder gezien. Het land werd deels gered dankzij spaargeld: een nieuwe mokerslag voor Europa. Ook de burgeroorlog in Syrië ging door, en dan was er ook nog de shutdown. Wat we van 2013 vast en zeker moeten onthouden, is de ”tapering” van de Fed die deze maand zal ingaan en een belangrijke impact zal hebben op het obligatiesegment. Even naar de cijfers kijken.

In de VS bevestigen tal van leidende indicatoren dat er vaart zit achter het economisch herstel. De ISM van de verwerkende nijverheid bereikt zijn hoogste peil sinds april 2011. Hetzelfde geldt voor de PMI van Chicago (enquête inkoopmanagers). Bij de consument wordt het vertrouwen almaar beter. Dit optimisme wordt deels gevoed door het herstel van de vastgoedmarkt (bouwvergunningen, aanvang van bouwprojecten en sterke prijsstijging via de S&P Case Shiller) en de daling van de werkloosheid (7% in november). Met deze cijfers toont het BBP een stijging in de buurt van 2%. De Amerikaanse markten hebben het in 2013 dus goed gedaan: +38% voor de Nasdaq (met dank aan Twitter en Facebook!), bijna 30% voor de Dow Jones en S&P 500.

Op het oude continent kan niet iedereen met even mooie cijfers uitpakken. De DAX stijgt met 25% tegen 18% voor de CAC 40. In België en Nederland tonen de Bel 20 en de AEX een stijging met 18%. Ook de perifere landen komen met mooie resultaten. +28% in Griekenland, +21% in Spanje, +16% in Italië en Portugal. Globaal gezien toont de EuroStoxx 50 een stijging van +18% in 2013. Ook al heeft Europa de crisis nog niet helemaal achter zich gelaten, sommige leidende indicatoren wijzen erop dat de bodem werd bereikt. Dankzij de aantrekkelijke waarderingen hebben beleggers voor deze zone gekozen en andere (zoals opkomende markten) links laten liggen.

Een van de grootste winnaars van 2013 is ongetwijfeld Japan. In lokale valuta stijgt de Nikkei met 57%, in euro nog met +24%… Proficiat aan de Japanse premier Shinzo Abe die zijn belofte is nagekomen: inflatie creëren. Waar winnaars zijn, zijn er ook verliezers. 2013 was niet echt het jaar van de opkomende landen. China verliest 10%. India biedt een beetje rendement, maar verliest wanneer het wisselkoerseffect in aanmerking wordt genomen (-10%). Buiten Argentinië met zijn verbijsterende resultaten (+90% in lokale valuta) zitten alle Latijns- Amerikaanse landen diep in het rood: Brazilië en Chili -15% (-30% in euro), Mexico -2%. Dichter bij ons doet ook Rusland het minder goed.

Rente en Krediet

Voor obligaties was 2013 ook geen jaar zonder hindernissen. “Tapering or no tapering?”, het was wachten tot half december voordat het antwoord kwam op deze vraag die obligatiebeleggers zich een heel jaar lang hadden gesteld. Nu is de kalender min of meer duidelijk. Vanaf deze maand zal de Fed de maandelijkse inkoop van Treasuries en MBS (aan hypotheken gelinkte effecten) voor een bedrag van 85 miljard US dollar elke maand met 10 miljard verminderen. Bernanke geeft zijn functie door aan Janet Yellen, die het monetair beleid op korte termijn, dat hoe dan ook op groei blijft gericht, ongewijzigd zal overnemen. Deze tapering was reeds eind mei in vraag gesteld met een duidelijke reactie van de markten als gevolg. De rente op Amerikaanse overheidsschuld op 10 jaar ging van 1,7% naar 3% eind december, een spread van bijna 130bp. In het korte segment zagen we evenwel geen enkele verandering. In Europa heeft de ECB dit jaar tweemaal ingegrepen en de Refi-rente met 25bp laten zakken; die staat nu op 0,25%. De solide kernlanden lieten in 2013 negatieve resultaten optekenen.

De rentes hebben in mindere mate de trend van de VS gevolgd. De Bund, de rente op 10- jaarse Duitse schuld, is met meer dan 60bp naar 1,93% gestegen. Frankrijk, waarover wij nog geen cijfers hebben, toont momenteel een stijging met 62bp naar 2,55%. Het schuldpapier uit de perifere landen daarentegen toont goede resultaten; er kan nu tegen duidelijk lagere rente dan voorheen worden geleend. De rente (4,13%)op Spaans  overheidspapier is met 115bp gedaald, -42bp voor Portugal (6%), -37bp voor Italië (4%). Italië en Spanje kunnen nu beiden tegen 4,2% op 10-jaars papier lenen. De spread met de Bund blijft evenwel hoog: + 2%. Geen echt vergelijkingspunt maar het moet toch worden vermeld: de rente op Grieks overheidspapier is met 310bp naar 8,2% gedaald. Risico loont wellicht maar wij houden vast aan obligaties met een 'investment grade' waardering.

Voor de bedrijfsleningen gelden dezelfde vaststellingen als voor overheidsobligaties (eurozone). Beleggers gingen vooral in de perifere landen op zoek naar rendement en lieten de kernlanden meer links liggen. 2013 was een goed jaar voor de high yield obligaties. De iBoxx HY index steeg met meer dan 7,5% tegen 2,4% voor de Overall € Corp index. Op de iTraxx- indices is de crossover duidelijk gedaald tot 286bp (-193bp). We zien eenzelfde trend voor de HiVol en de Main Europe die respectievelijk 71bp en 47bp zijn gedaald. Ook voor de primaire bedrijfsobligaties (met uitzondering van de financiële waarden) is 2013 een van de beste jaren geweest. Op de geldmarkt staat de Eonia sinds oktober onder druk en nadert met grote schreden de Refi (0.446). De Euribor 3M heeft hem met 0,287% ingehaald.

Commodities 

Grondstoffen tonen eerder gemengde rendementen. In de energiesector toont aardgas ten gevolge van de gedaalde voorraden en de koudegolven van de lange winter een 30% sterkere performance in 2013. Een vat WTI- olie is met 8% gestegen, vooral als gevolg van de spanningen in het Midden-Oosten en Noord-Afrika en de sterker dan verwachte vraag in de VS. Voor basismetalen zijn de resultaten eerder negatief. De zwakke vraag van de opkomende landen doen de voorraden stijgen en halen de koersen naar beneden. Koper is met 8% gedaald, aluminium met 15% en nikkel met 17%. Bij edelmetalen zien wij nagenoeg een ineenstorting. Goud verloor bijna 30% en staat nu op $ 1201/ounce. Meerdere factoren hebben de stijging doen stoppen: zwakke aankoop door de centrale banken (+vrees voor afbouw reserves als gevolg van Cyprus), zwakke vraag vanuit India, verkoop fysieke indexfondsen, aantrekken van de Amerikaanse economie en de tapering. Zilver verloor 34%. Als gevolg van de bijzonder rijke oogsten in 2013 daalden maïs en tarwe met 39% en 22%. Voor koffie en suiker geldt hetzelfde scenario. Cacao steeg dan weer met 25%. Voor het volgende seizoen wordt gevreesd dat het aanbod ontoereikend zal zijn.

Valuta

In 2013 steeg de euro ten opzichte van de dollar. Deze beweging voltrok zich vooral tijdens de laatste maanden toen de wisselkoers van 1,28 in juli is gestegen naar 1,37 eind december. In 2013 kregen de valuta’s van de groeilanden zware klappen (Indische roepie – 17% vs. €, Braziliaanse real -20% vs. €), maar ook valuta’s als de yen (-25% vs. €) en de Australische dollar (-22% vs. €) verloren terrein.

Outlook

Met het matige economische herstel in gedachten, het feit dat het ergste van de crisis achter ons lijkt te liggen en de positieve signalen van vele voorspellende indicatoren dan zijn de vooruitzichten voor aandelenbeleggers voor 2014 goed. Zolang de rendementen op spaarrekeningen en obligaties laag tot mogelijk zelfs negatief zijn, blijven aandelen fundamenteel aantrekkelijk.


Macro-economie


  terug

Meer uit deze categorie