Rendement berekenen

Wat is het rendement op uw vermogen?

Bereken rendement

Kwartaalbericht

Ontvang de actuele beleggingsvisie

Schrijf in

Deze publicatie geeft de visie van Wealtheon Asset Management op het wereldwijde investeringsklimaat weer. Tevens wordt de beleggingsstrategie van Wealtheon voor aandelen en obligaties nader toegelicht.

Onze visie

Markten tussen hoop en vrees

Het jaar 2017 wordt opnieuw een onzeker jaar voor beleggers. Hoewel de meeste economieën in de verschillende wereldregio’s naar verwachting een licht hogere groei zullen laten zien, blijft deze met gemiddelde van circa 3% nog altijd gematigd. Evenals in 2016 voorzien wij voor het komende jaar een aantal onzekerheden.

In de Verenigde Staten is Donald Trump gekozen tot president. Zijn voorgenomen protectionistische handelsbeleid en zijn geplande overheidsuitgaven – welke op zich een goede stimulans voor de Amerikaanse economie kunnen zijn maar tevens een verhoging van de overheidsschulden inhouden – stuiten vooralsnog op behoorlijke weerstand. Het blijft de vraag welke plannen daadwerkelijk tot uitvoering kunnen worden gebracht, waarvoor de medewerking van het huis van afgevaardigden nodig is.

Ook Europa staat nog altijd voor enorme politieke uitdagingen zoals het vluchtelingenprobleem, het oplossen van het Italiaanse bankenprobleem en de Brexit, waarvan de oorzaak gezocht moet worden in de onvrede over het Europese politiek beleid en de daaruit voortvloeiende onenigheid tussen de EU-landen onderling. Hiernaast zullen er in diverse Europese landen nieuwe verkiezingen plaatsvinden, hetgeen zal leiden tot politieke veranderingen en onzekerheden.

In China, sinds de beginjaren van deze eeuw de belangrijkste aanjager van de wereldeconomie, zijn de risico’s duidelijk toegenomen. In de afgelopen jaren is de economische groei onder invloed van het overheidsbeleid sterk afgenomen teneinde de ongebreidelde kredietgroei af te remmen. De forse kredietgroei was onder meer het gevolg van een overspannen huizenmarkt. Inmiddels lijkt de Chinese overheid dit door haar restrictief rentebeleid beter onder controle te hebben maar het gevoel van onzekerheid blijft onder beleggers bestaan. De overgang van een exportgerichte economie naar een binnenlands gedreven economie is nog lang niet voltooid. Om dit te bereiken is een consistent hogere groei noodzakelijk.

Positief is dat een aantal Zuid-Amerikaanse landen geleidelijk uit het dal klimmen. Met name de Braziliaanse economie, welke de laatste jaren werd geconfronteerd met een diepe recessie. Aan de andere kant van de wereld toont India nog immer fraaie groeicijfers.

Met uitzondering van het Brexit-referendum heeft het bovenstaande nog niet impliciet geleid tot grote schokken op de beleggingsmarkten. Niettegenstaande allerlei voorspellingen bleef de markt ook gevrijwaard van forse renteverhogingen door de FED en heeft de ECB onlangs besloten het opkoopprogramma te verlengen, zij het op een gematigder niveau door het bedrag van haar maandelijks opkoopprogramma te verlagen van € 80 miljard naar € 60 miljard. De verlenging van het huidige opkoopprogramma van obligaties duurt tot eind 2017, dit wel met de aantekening dat de ECB de mogelijkheid heeft om gedurende de tweede helft van 2017 het programma verder af te bouwen. Dit alles geeft de belegger blijkbaar de zekerheid dat men in de zoektocht naar rendement kan doorgaan met het verder opdrijven van de koersen van vermogenstitels. De waardering van aandelen zijn inmiddels historisch gezien relatief hoog.

Naar de mening van Wealtheon is dit echter een schijnzekerheid, aangezien er nog steeds sprake is van een zwakke economische groei – zeker in de eurozone – waarbij te geringe investeringen, aanhoudend hoge overheidsschuldenposities en politieke onzekerheden persisteren. De enorme liquiditeitsverruiming door centrale banken en de hieruit voortvloeiende extreem lage rente heeft de economieën nog niet teruggebracht naar de groeiniveaus van voor de crisis van 2008. Integendeel: de lage rente houdt feitelijk inefficiënte bedrijven en zwakke overheden overeind en heeft – met uitzondering van Duitsland – nauwelijks geleid tot de afbouw van overheidsschulden in de verschillende westerse landen.

Naast deze onzekerheden signaleren wij ook een aantal lichtpuntjes. Op basis van de door ons gevolgde economische indicatoren constateren wij dat de vooruitzichten voor de Verenigde Staten, ’s werelds grootste economie, duidelijk aantrekken. Naast een verbeterde arbeidssituatie (stijgende uurlonen) is er ook sprake van een aantrekkende huizenmarkt, toenemende orderontvangsten en hogere investeringen. Ook bedrijfswinsten stijgen weer hetgeen nodig is om de waardering van de aandelenmarkten als acceptabel te blijven beschouwen.

2017 zal opnieuw een uitdagend jaar worden. Gelet op de diverse onzekerheden zal een goed risicomanagement cruciaal blijven voor het in stand houden van de door ons beheerde vermogens en om een aantrekkelijk lange termijnresultaat te behalen. Wealtheon heeft in de achterliggende jaren bewezen hiertoe in staat te zijn. Daarom kijken wij met vertrouwen uit naar 2017. Wij wensen u een voorspoedig beleggingsjaar toe.

Wereldeconomie

Het jaar 2016 zal de boeken ingaan als het 6e jaar van wereldwijde groeivertraging maar naar verwachting zal het tevens het keerpunt inluiden naar een groeiversnelling in de komende jaren. Hoewel beperkt, zal de wereldeconomie in 2017 en 2018 op een hoger groeipad kunnen komen als gevolg van stimulerende overheidsmaatregelen, waarbij de Verenigde Staten een sleutelrol kunnen spelen. De voor velen onverwachte verkiezing van Donald Trump als president van de  VS zal volgens de algemene opinies namelijk een impuls kunnen geven aan de Amerikaanse groei.

Naast verwachtingen zijn er ook al feitelijke ontwikkelingen die duiden op een economisch herstel, zoals een dalende werkloosheid en een stijgende rente en inflatie. Toch was het laatste rapport van het IMF niet onverdeeld positief over de wereldeconomie in 2017. Hierin worden opkomend populisme en weerstand tegen globalisering als een mogelijke rem op de groei gezien. Daarnaast duidt het rapport op het feit dat inmiddels driekwart van de wereldwijde economische groei vanuit de opkomende markten komt. Dat is op zich geen probleem maar het is algemeen bekend dat de stabiliteit van deze landen in zowel economisch als politiek opzicht niet altijd groot is. Kortom: naast duidelijk positieve signalen blijven er ook veel onzekere factoren die de komende jaren gaan bepalen.

Verenigde Staten

’s Wereld grootste economie herstelde zich in het 3e kwartaal van 2016 met een groei van 1,6% (van jaar op jaar) na een periode van 5 kwartalen waarin de groei telkens vertraagde tot een niveau van slechts 1,3% in het 2e kwartaal van dit jaar. Onderliggend zijn er momenteel steeds meer signalen die duiden op een versnelling van de economie: een historisch lage werkloosheid, stijgende loonkosten, een aantrekkende onroerendgoedmarkt, een hoger consumenten- en producentenvertrouwen en een inflatie die zich richting de gewenste 2% beweegt. Na de verkiezing van Donald Trump tot president van de  VS zijn de positieve prognoses toegenomen. Ook de Amerikaanse centrale bank (FED) heeft onlangs aangekondigd dat er mogelijk extra renteverhogingen in 2017 doorgevoerd zullen worden om te voorkomen dat de economie oververhit zou raken. De Amerikaanse dollar is sinds november van dit jaar opnieuw aan een opmars begonnen. Voor de duidelijkheid: in de afgelopen 3 jaar werd de US-dollar ruim 30% meer waard ten opzichte van de Euro.

Eurozone

Zoals ook in ons vorige kwartaalbericht gesteld, is de EU de enige regio in de wereld waar de economische groei in 2017 naar verwachting nog zal vertragen. Het 3e kwartaal van 2016 liet weliswaar een stabiele groei van 1,7% zien (van jaar tot jaar) maar er is al bijna 2 jaar geen enkele verbetering te zien in deze trend. Wij constateren nog steeds een lage investeringsbereidheid van de Europese overheden en het bedrijfsleven. Dit wordt gevoed door aanhoudende politieke onzekerheden en de zwakke gezondheid van het Europese bankwezen, waardoor de kredietverstrekking stagneert. Met het opkomende populisme en de Franse verkiezingen in het vooruitzicht, gecombineerd met de aanhoudende onzekerheden rondom de impact van een Brexit, wordt het ook een spannend jaar voor de toekomst van de EU.

Door de matige economische groei is de inflatie in Europa, hoewel stijgend, met 0,6% nog steeds ruimschoots onder het gewenste niveau van 2%. De Europese Centrale Bank (ECB) heeft hierop gereageerd door aan te kondigen dat zij doorgaat met haar rentedrukkende beleid tot tenminste eind 2017 door middel van het opkopen van Europese obligaties. Dit staat in een duidelijk contrast met het Amerikaanse monetaire beleid, dat juist een stijgende rente voorstaat. Gezien de verschillen in economisch groeitempo, lijkt dit geheel gerechtvaardigd.

Japan

De Japanse economie groeide in het 3e kwartaal van 2016 met 1,25%, waarmee de gematigde trend van de afgelopen jaren wordt voortgezet. Vooral de export had hierin een belangrijke bijdrage, terwijl de binnenlandse consumptie nog te wensen overliet. Het is de Japanse centrale bank (BoJ) dan ook nog steeds niet gelukt om met haar stimulerende monetaire beleid voldoende impuls te geven aan hogere consumentenbestedingen en bedrijfsinvesteringen. Anderzijds is de werkloosheid historisch laag en wordt er meer krapte op de arbeidsmarkt verwacht. Deze krapte wordt veroorzaakt door een toenemende vraag naar arbeid en door een dalend aanbod van de Japanse beroepsbevolking (vergrijzing). Het hoeft dus geen signaal te zijn voor onderliggende kracht van de economie.

China

China had in 2015 tegenwind van afnemende buitenlandse handel terwijl dit de voorgaande jaren de grote motor achter de Chinese economische groei was. Hierin is in 2016 een duidelijke kentering gekomen: zowel de in- als uitvoer nemen weer toe en dragen positief bij aan het Chinese bruto nationaal product. De export werd in 2016 voor een belangrijk deel gestimuleerd door een zwakkere renminbi, die zowel ten opzichte van de US-dollar als de euro een aanzienlijke daling toonde in 2016. Het is echter van belang hoe de  VS invulling zullen geven aan hun buitenlandpolitiek, gezien de protectionistische ideeën van Donald Trump de band met China kunnen schaden.

De Chinese economische groei bevindt zich nu nog steeds op een niveau van 6,7%, hetgeen binnen de langjarige doelstellingen ligt van het Volkscongres. Het is te verwachten dat dit tempo op langere termijn niet houdbaar is omdat het bedrijfsleven met hoge schulden kampt en de overheid zich terughoudender opstelt bij het monetair en fiscaal stimuleren van de economie.

Opkomende Markten

De opkomende markten zetten hun economisch herstel in 2016 door. Het is bekend dat inmiddels 75% van de wereldwijde economische groei uit deze regio’s komt, hetgeen het belang aangeeft van deze cijfers. Stijgende grondstofprijzen en een aantrekkende wereldhandel droegen het meeste bij aan de groei in 2016. Voor alle opkomende markten samen wordt dit jaar een expansie van 4% verwacht, ruim boven de groeiramingen van de Westerse economieën.

Evenals voor China zijn de politieke ontwikkelingen in de  VS van grote invloed op het wel en wee van de economieën in de opkomende markten. De plannen van Donald Trump zorgen voor hogere groeiverwachtingen in de VS met als gevolg een stijgende rente en dito US-dollar. Dit kan consequenties hebben voor de schuldposities van opkomende markten die veelal in US-dollar noteren. Het is de vraag of de lasten hiervan voldoende gecompenseerd zullen worden door een aantrekkende vraag als gevolg van de hogere Amerikaanse groei.

Rente, inflatie en valuta

De uitkomst van de verkiezingen in de VS hebben in korte tijd tot een aanzienlijke stijging van 0,8% van de Amerikaanse 10-jaars obligatierente geleid (op het moment van schrijven van dit bericht). Zij het in mindere mate, geldt dit ook voor de Europese rente, waardoor obligatiekoersen in november en december over een breed front daalden. Het toegenomen renteverschil tussen Amerika en de EU zorgde vervolgens voor een nieuwe rally van de US-dollar ten opzichte van de euro. Wealtheon heeft hiervan gebruik gemaakt door een deel van de dollar-belangen af te dekken tegen de euro.

De rente neemt hiermee een voorsprong op de inflatie-ontwikkeling. Deze stijgt weliswaar wereldwijd maar in een veel gematigder tempo, vooral in Europa. Het is wel aannemelijk dat de inflatoire druk in de wereld blijft toenemen indien de groei in de  VS versnelt. De Amerikaanse FED heeft al aangekondigd dat zij de economie voldoende sterk acht om in 2017 tot 3 maal haar tarieven naar boven aan te passen.

Obligaties en aandelen

Obligaties

Door de stijgende rente zijn Europese obligatiekoersen in het 4e kwartaal gemiddeld met ± 3% gedaald. Wealtheon heeft haar obligatiestrategie al in een vroeger stadium defensief gepositioneerd, waardoor wij ons nu in een ‘veilige’ situatie bevinden. Onze obligatieportefeuille heeft namelijk zeer korte looptijden en is daarmee veel minder gevoelig voor rentestijgingen. De oplopende rente biedt ons kansen om op een later tijdstip nieuwe obligaties te kopen tegen hogere aanvangsrendementen. Daarvoor lijkt het nu nog te vroeg maar als de rente verder stijgt, is uw portefeuille hierop voorbereid.

Aandelen

Aansluitend op de positieve ontwikkelingen in de Verenigde Staten, heeft Wealtheon in het derde kwartaal de belangen in deze regio verder verhoogd met extra nadruk op de sectoren Industrie en IT. Bedrijven als General Electric, Amphenol, Cirrus Logic en Alphabet (Google) droegen positief bij aan het rendement maar ook de sectoren Grondstoffen en Energie profiteerden van aantrekkende aandelenkoersen met bedrijven als Rio Tinto, CRH en Schlumberger. Onmiskenbaar was ook het effect van de Amerikaanse verkiezingen op 8 november, waarop aandelenmarkten wereldwijd een impuls kregen op basis van de stimulerende economische plannen die Donald Trump tijdens zijn overwinningstoespraak aankondigde. Met name aandelen van banken en verzekeraars toonden daarop een sterk herstel, omdat zij profiteerden van plotseling oplopende rentemarges (zoals hiervoor beschreven). Wealtheon speelt hierop in door vooral Amerikaanse bedrijven in de financiële sector te kopen, omdat zij in tegenstelling tot de Europese concurrenten, een veel sterkere financiële basis hebben. Het is een feit dat de Europese financiële sector nog steeds een hoofdpijndossier vormt voor de EU, waarvan de Italiaanse banken het duidelijkste voorbeeld zijn. Het is daarom dat Wealtheon nog steeds voorzichtig is om hierin te beleggen met als enige uitzondering ING Bank, dat zich in positieve zin onderscheidt van haar branchegenoten.

Conclusie

Hoewel de wereldeconomie nog matig groeit en er zeker nog ongrijpbare risico’s blijven bestaan voor een verder herstel, zijn er toch steeds meer signalen die duiden op nieuwe groei-impulsen. Wealtheon beschouwt deze macro-economische vooruitzichten als ‘gematigd positief’ mede op basis van een nog steeds lage rente en beperkte inflatie in combinatie met hogere groei. Aandelenmarkten zijn in de komende periode dan ook favoriet ten opzichte van obligaties en blijven vooralsnog een overweging houden in de portefeuille.